Durnukly bolmagyň esasy meseleleriniň biri daşky gurşawa has köp zyýan ýetirmeýän bu bir gezek ulanylýan önümlere alternatiwa tapmakdyr.
Bir gezek ulanylýan önümleriň, mysal üçin, plastmassalaryň arzanlygy we amatlylygy iýmit hyzmatlarynyň we gaplamalaryň ähli pudaklarynda, şeýle hem başga köp pudaklarda giňden ulanyldy.
Şonuň üçin, daşky gurşawa ýaramaz täsir edýändigi sebäpli alternatiwalaryň gyssagly zerurlygy ýüze çykdy.
Şeker gamyşyny gaýtadan işlemegiň goşmaça önümi bolan bagasse hut şu ýerde peýda bolýar we daşky gurşaw üçin zyýansyz bolan indiki uly alternatiwa hökmünde çalt ähmiýete eýe bolýar.
Bagasse näme üçin däp bolan bir gezek ulanylýan önümlere has gowy alternatiwa hökmünde peýda bolýar.
Bagasse näme?
Bagasse şeker gamyşynyň sapaklaryndan suw alnandan soň galýan süýümli maddadyr. Adatça, ol zyňylýardy ýa-da ýakylýardy, şonuň üçin hapalanma ýüze çykýardy.
Häzirki wagtda ol dürli önümleri, tarelkalardan, çanaklardan we gaplardan başlap, hatda kagyza çenli öndürmekde ulanylýar. Ol diňe bir galyndylary azaltmaga kömek etmän, eýsem gaýtadan dikeldilýän serişdäni netijeli ulanmaga hem kömek edýär.
Biodegradasiýa edilýän we kompostlanýan
Şonuň üçin bagasse-iň adaty plastmassalardan iň ajaýyp artykmaçlyklarynyň biri biodegradasiýa ukybydyr.
Plastik önümler ýüzlerçe ýyl gerek bolsa-da, bagasse önümleri dogry şertlerde birnäçe aýyň içinde çüýreýär.
Bu olaryň çöplükleriň daşmagyna az goşant goşjakdygynyň we ýabany tebigatyň we deňiz jandarlarynyň howpsuzlygyna howp saljakdygynyň alamatydyr.
Mundan başga-da, bagasse mikroplastikalara bölünip, daşky gurşawy has-da hapalaýan plastmassalardan tapawutlylykda, oba hojalygyny goldaýan baý topraga öwrülip, kompostlanyp bilner.
Uglerod yzynyň pesligi
Bagasseden ýasalan önümler gaýtadan dikeldilmeýän nebitden alynýan plastmassadan ýasalan önümlere garanyňda has az uglerod yzyny galdyrar. Mundan başga-da, şeker gamyşynyň gaýtadan işlenilende uglerody özüne siňdirmek ukyby, ahyrsoňy uglerod sikliniň goşmaça önümleri gaýtadan ulanmagyny dowam etdirjekdigini aňladýar. Beýleki tarapdan, plastmassanyň öndürilmegi we zaýalanmagy global ýylylyga sebäp bolýan ep-esli mukdarda parnik gazlaryny çykarýar.
Energiýa netijeliligi
Mundan başga-da, çig mal hökmünde bagasse ulanylýan tebigaty sebäpli energiýa netijeliligini hem ýokarlandyrýar. Bagasse önümleriniň önümçiliginde ulanylýan energiýa plastik önümçiliginde ulanylýan energiýadan has azdyr. Mundan başga-da, goşmaça önüm eýýäm şeker gamyşgy hökmünde ýygnalýandygy sebäpli, ol şeker gamyşynyň we umuman oba hojalyk pudagynyň gymmatyny artdyrýar, bu bolsa onuň ýitgisini azaltmak üçin bir gezek ulanylýan önümleri öndürmekde ulanylýar.
Ykdysady peýdalar
Bagasse önümleriniň ekologiýa taýdan peýdasy ykdysady peýda bilen birlikde gelýär: ol daýhanlar üçin goşmaça önümleriň satuwyndan alternatiw girdeji bolup durýar we plastmassa ýaly meňzeş materiallaryň importyny tygşytlaýar. Daşky gurşawa zyýansyz önümlere bolan islegiň artmagy, belli bir derejede, ýerli ykdysadyýetde ýokarlandyrylyp bilinjek bagasse önümleri üçin geljegi uly bazardyr.
Has howpsuz we sagdyn
Saglyk babatda, bagasse önümleri plastik önümleri bilen deňeşdirilende howpsuzdyr. Sebäbi olarda iýmite siňýän himiki maddalaryň ýoklugy bar; mysal üçin, plastiklerde köp duş gelýän BPA (bisfenol A) we ftalatlar bagasse önümlerini, esasanam iýmitleriň gaplamasynda, has sagdyn saýlama öwürýär.
Meseleler we aladalar
Bagasse ajaýyp alternatiwa bolsa-da, ol düýbünden problemasyz däl. Onuň hili we berkligi şeýle gowy däl we örän gyzgyn ýa-da suwuk iýmitler üçin ýaramsyz bolup çykýar. Elbetde, durnuklylyk jogapkärçilikli oba hojalyk tejribesine bagly bolan islendik oba hojalyk önümi üçin mesele bolup durýar.
Netije
Bagasse durnukly material üçin täze umyt döredýär. Adaty bir gezek ulanylýan önümiň ýerine bagasse saýlamak sarp edijileriň we kärhanalaryň daşky gurşawa ýetirýän zyýanyny azaldyp biler. Önümçilikde yzygiderli artýan tehnologik ösüşleri we täzelikleri göz öňünde tutup, plastikiň bagasse bilen işleýän alternatiwa babatda bäsleşmegi mümkin. Bagasse-i ulanmak has durnukly we dostlukly daşky gurşawa tarap amaly ädimdir.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 3-nji dekabry
